Kategoria: varia

varia

Polscy nobliści

przez aniakubica
Polscy nobliści - infografika


Nagroda Nobla została ustanowiona przez Alfreda Nobla –  szwedzkiego wynalazcę dynamitu. Kontynuował on pracę swojego ojca, inżyniera pragnącego znaleźć szybki sposób wysadzania skał. W 1867 roku Alfred opatentował dynamit, wierząc, że dzięki niemu ułatwi pracę wielu ludzi. Stało się jednak inaczej i jego wynalazek okazał się być początkiem wyścigu zbrojeń.

Alfred Nobel zmarł na zawał serca pod koniec 1896 roku. W testamencie zarządził, by jego majątek przeznaczyć na nagrody w dziedzinie fizyki, chemii, fizjologii lub medycyny, literatury i pokoju. Spadkobiercą uczynił Szwedzką Akademię Nauk.

Ja niżej podpisany, Alfred Nobel, oświadczam niniejszym, po długiej rozwadze, iż moja ostatnia wola odnośnie majątku, jest następująca. Wszystkie pozostałe po mnie, możliwe do zrealizowania aktywa, mają być rozdysponowane w sposób następujący: kapitał zostanie przez egzekutorów ulokowany bezpiecznie w papierach, tworzących fundusz, którego procenty każdego roku mają być rozdzielone w formie nagród tym, którzy w roku poprzedzającym przynieśli ludzkości największe korzyści.

Literacka Nagroda Nobla przyznawana jest od 1901 roku przez szwedzką Królewską Akademię Nauk. Kandydatury zgłaszane są do końca stycznia każdego roku – zwykle jest ich około 500. Do marca lista zostaje zawężona do około dwudziestu nazwisk. W połowie roku pozostaje maksymalnie 5-8 kandydatów. Ostateczny werdykt jest ogłaszany w październiku, zaś uroczyste wręczenie nagród odbywa się w grudniu. W gali uczestniczą członkowie szwedzkiej rodziny królewskiej. W dotychczasowej historii nagrody laureatami byli najczęściej pisarze anglojęzyczni.

edycja tekstu i prezentacje, varia

Myślnik i łącznik (czyli dywiz) – różnice

przez aniakubica

Istnieje kilka odmian małej poziomej kreseczki, co może sprawiać pewne kłopoty osobom piszącym swoje teksty na komputerze. W tym krótkim wpisie wyjaśnię, kiedy używać jakiego znaku. Należy pamiętać też o tym, kiedy przed znakiem i po nim stawiać spację, a kiedy tego nie robić.

Kiedy stosować myślnik, a kiedy dywiz? Pauza, półpauza, dywiz - różnice

Myślnik (pauza)

  • Najdłuższy znak.
  • Zawsze otaczamy go spacjami.
  • Stosowany w zapisie dialogów.
  • Oddziela zdanie wtrącone.
  • Oddziela części zdania.
  • Zestawia wyrazy przeciwstawne.

Przykłady:

  • Już ci nie wierzę – powiedział Jan.
  • Zabrał – przynajmniej tak mi się wtedy wydawało – wszystkie swoje książki.
  • ciepły – zimny, gorący – lodowaty.

Półpauza

  • Znak uniwersalny – może zastępować myślnik i łącznik.
  • Zwykle stosowany do określania przedziałów.
  • Często edytory tekstu nie rozróżniają tego znaku.

Przykłady:

  • w latach 2001-2004,
  • strony 35-38,
  • numery 4-7.

Łącznik czyli dywiz

  • Krótszy od myślnika.
  • Nie stawiamy wokół niego spacji.
  • Oddziela człony wyrazów.
  • Przenosi części wyrazów do nowej linii.
  • Łączy nazwy składające się z dwóch części.

Przykłady:

  • polsko-angielski, europejsko-amerykański, żółto-zielony,
  • Bielsko-Biała, Goczałkowice-Zdrój, Jastrzębie-Zdrój, Ruciane-Nida.
varia

Co to są palindromy?

przez aniakubica

Palindrom to słowo lub zdanie, które brzmi tak samo czytane od początku do końca i wspak.

Przykłady palindromów jednowyrazowych:

  • Anna, Ala, Ada, Aga, Olo, Otto
  • kajak, sus, zaraz, sedes, sos, zakaz, oko, kok, pop, bób, potop, zez

Palindromy wielowyrazowe:

  • kobyła ma mały bok
  • może jutro ta dama sama da tortu jeżom
  • zakopane na pokaz
  • ikar łapał raki
  • Aga mała łamaga
  • ej żyrafa ryż je
  • Ala wzory rozwala
  • mamuta tu mam
  • Kamil ślimak
  • a kilku tu klika
  • elf układał kufle
  • ela tropi portale
varia

Powstanie warszawskie

przez aniakubica

W historii naszego narodu jest wiele momentów, które skłaniają do zastanowienia się nad tym, co ukształtowało nas jako Polaków i co poświęcili nasi przodkowie, byśmy mogli żyć w wolnym państwie. Jako badacze historii, którymi stajemy się nie tylko na zajęciach historycznych, ale także na lekcjach języka polskiego, roztrząsamy dawne dzieje naszego kraju. Często zastanawiamy się nad wydarzeniami będącymi ważnymi momentami w naszej historii, bez których nasza obecna sytuacja nie wyglądałaby tak jak teraz. Jedną z najważniejszych kwestii, jakie staramy się rozstrzygnąć, jest zasadność wybuchu powstania warszawskiego.

Miało ono miejsce w 1944 roku, w dniach od 1 sierpnia do 2 października. Zakończyło się niewyobrażalną klęską i całkowitym zniszczeniem Warszawy. W dzisiejszych czasach co roku podczas uroczystych obchodów rocznicy tego zrywu, w atmosferze tragicznych wspomnień zadajemy sobie pytanie, czy to wydarzenie jest powodem do dumy, czy też hańbiącą klęską? Odpowiedź na to pytanie jest dla nas, ludzi XXI wieku, równie niejasna, jak dla tych, którzy byli świadkami bądź też uczestnikami tej tragedii. Od 1944 roku zdania na temat powstania warszawskiego są podzielone, stanowią kwestię sporu nie tylko wśród historyków, ale także pisarzy, których opinie i odczucia znajdują odbicie w dziełach literackich.

Istnieje wiele książek, w których autorzy przekazują swoje doświadczenia z powstania.  Ci z was, którzy będą chcieli zgłębić temat, powinni po nie sięgnąć.

  • „Pamiętnik z powstania warszawskiego” Mirona Białoszewskiego
  • „Kolumbowie. Rocznik 20” Romana Bratnego
  • „Powstanie na Żoliborzu” Leopolda Buczkowskiego
  • „Kanał” Jerzego Stefana Stawińskiego

Ostatnio, oprócz kilku filmów poruszajacych tę tematykę, pojawiają się odnowione zdjęcia archiwalne. Poniżej jeden z przykładów pokazujących, jak  wyglądała rzeczywistość mieszkańców stolicy i powstańców.

Na poniższej stronie możesz zobaczyć, jak wyglądała Warszawa przed, w czasie i po zrywie powstańczym: warsawrising.eu

Nie ulega wątpliwości, że decyzja rozpoczęcia powstania warszawskiego jest w oczach Polaków najtragiczniejszym błędem w polskiej historii najnowszej. Podjęli ją z najszlachetniejszych pobudek ludzie, którzy od początku wojny ofiarnie walczyli o niepodległość ojczyzny ze wszystkimi kolejnymi najeźdźcami.  

Norman Davies, „Powstanie ’44”